zwiedzajmy.pl Polska  
WYSZUKAJ W SERWISIE

strona główna
lubuskie
Gubin
Kostrzyn
Powiat Sulęciński
Powiat Świebodziński
Powiat Żagański
Powiat Żarski
Zielona Góra
Kostrzyn

    KRÓTKI OPIS     ZABYTKI I MUZEA    INNE ATRAKCJE     NA WYCIECZKI     PRZYDATNE INFO    

 

KRÓTKI OPIS

Położenie geograficzne i dostępność komunikacyjna Kostrzyna stanowią niewątpliwie jeden z jego największych atutów. To nadgraniczne miasto dzieli tylko 70 km od stolicy Niemiec, Berlina. Tu, nad Odrą i Wartą, znajduje się newralgiczny węzeł komunikacyjny całej środkowej Europy - kolejowy i drogowy, między wschodem i zachodem kontynentu. Południe z północą łączy niedoceniona dawniej Odra, która wraz z Wartą i systemem kanałów tworzy wyśmienity śródlądowy szlak żeglugowy do Szczecina i Hamburga, do miast przemysłowych w głębi Niemiec i Polski. Z Kostrzyna rozchodzą się promieniście drogi do Berlina, Frankfurtu, Szczecina, Poznania, Gorzowa i dalej do Gdańska, oraz do Zielonej Góry i dalej do Wrocławia. Szlaki kolejowe łączą Kostrzyn bezpośrednio min. z Berlinem, Szczecinem, Wrocławiem, Katowicami, Toruniem, Bydgoszczą oraz Warszawą, a nawet z Chełmem i Zamościem na drugim końcu Polski.

Od zarania Kostrzyn związany jest z burzliwą historią przygranicznych ziem nadodrzańskich - pełną konfliktów, ścierania się żywiołu słowiańskiego z germańskim. Dzieje miasta mogłyby być kanwą do niejednego sensacyjnego scenariusza. Na pewno jest to miejsce warte odwiedzenia!

do góry

ZABYTKI I MUZEA

Historia nie okazała się łaskawa dla Kostrzyna. Miasto liczące blisko tysiąc lat swoich dziejów pozbawione zostało niemal całkowicie pamiątek przeszłości. Ogromne szkody przyniosły działania wojenne, ale także później, w pierwszych latach powojennych, dokonywano dalszej dewastacji miasta - rozbierano kolejne budynki i budowle. W latach siedemdziesiątych wysadzono w powietrze ruiny kostrzyńskiego zamku.

Stare Miasto

Stare Miasto ze swoim zamkiem, ratuszem, kościołem parafialnym i rynkiem posiadało niepowtarzalny urok. Wojna spowodowała, że Starówka zamarła na bez mała 50 lat. Jeszcze nie tak dawno miejsce po dawnej Starówce mogło budzić jedynie tęsknotę za tym, co przestało istnieć. Dziś projektowana rekonstrukcja nabiera realnych kształtów. Spod hałd ziemi wyłoniły się ruiny starych kamienic i uliczek. Jest to ulubione miejsce i największa atrakcja dla przyjeżdżających do Kostrzyna turystów, grup młodzieży oraz byłych mieszkańców Kostrzyna z Niemiec, którzy spacerując po odgruzowanych uliczkach przypominają sobie swoje dzieciństwo i młodość.

Twierdza Kostrzyn

Pozostałości kostrzyńskiej twierdzy, budowanej w latach 1537-1568 są najciekawszą atrakcją turystyczną miasta. Twierdza Kostrzyn powstała na wzór fortec włoskich. Jej budowę ukończono ostatecznie w XVII w. Składała się z sześciu bastionów: Królowa, Książę i Księżniczka oraz Król, Filip i Brandenburgia. Trzy pierwsze zostały wysadzone i rozebrane jeszcze przed II Wojną Światową. Bastiony, spięte murami, otoczone były fosą. Dodatkowo w skład twierdzy wchodziły raweliny: August-Wilhelm, Krystian-Ludwik i Albrecht. Do dziś przetrwał tylko jeden - August-Wilhelm Do miasta można było wjechać przez trzy bramy: Berlińską, Chyżańską i Sarbinowską (rozebrana). Ponadto twierdza otoczona była kordonem fortów oddalonych znacznie od samej twierdzy (m.in. Fort Gorgast, Fort Sarbinowski, Nowe Dzieło). Twierdza była arcydziełem sztuki fortyfikacyjnej. Do dziś przetrwały mury obronne, Brama Berlińska, Brama Chyżańska, dwa raweliny, trzy bastiony, fosy wewnętrzne oraz ruiny budynków, w tym zamku. Dobrze zachował się też układ ulic i fundamentów budynków.

Przez wieki twierdza stawiała czoło kolejnym niszczycielskim armiom wojen - Trzydziestoletniej (1618-48), Siedmioletniej (1753-1760) i Napoleońskich (1806-1814). Nawet w czasach pokoju twierdza była świadkiem dramatycznych wydarzeń. Od 4.09.1730 r więziono tu przez niemal dwa lata z rozkazu króla Prus Fryderyka Wilhelma I jego własnego syna - przyszłego Fryderyka II Wielkiego.

W 1860 roku rozpoczyna się kolejny etap rozbudowy twierdzy, której przybyły nowe elementy architektury obronnej w postaci lunet i wartowni kontrolujących szlaki drogowe, wodne i nowo powstałe kolejowe. Po zakończeniu w 1870 roku wojny z Francją i uzyskaniu wysokiej kontrybucji zapada decyzja o dalszej rozbudowy twierdzy i budowie fortów osłonowych.

Po raz pierwszy twierdza zostaje zdobyta przez wojska napoleońskie w 1806 roku. Obecny zaś stan całkowitych ruin (95% zniszczeń) warownia zawdzięcza niespełna dwumiesięcznemu oblężeniu w 1945r. w wyniku, którego została zdobyta przez Armię Czerwoną.

Forty osłonowe twierdzy Kostrzyn

Ciągle niemal nieznane turyście są forty osłonowe twierdzy Kostrzyn. Powstały w końcu XIX wieku jako obiekty mające za cel dostosowanie obronności kostrzyńskiej twierdzy do wymogów ówcześnie stosowanej techniki wojennej.

Zrealizowano budowę czterech takich fortów wokół miasta i twierdzy Kostrzyn; Sarbinowo (1883-87), Czarnów(1887-90), Żabice(1887-90) i Gorgast(1883-89). Posiadały one różną wielkość: Sarbinowo 11,19 ha, Gorgast 3,33 ha, Żabice 4,50 ha, Czarnów 10,34 ha. Do dziś na obszarze samych fortów i na ich przedpolach można odszukać kamienie z wykutymi literami "F.G" (Festungsgelande) teren twierdzy i "FR" (Festungsrayon) - rejon twierdzy. Forty zbudowano z cegieł, posiadały one także wały ziemne dla artylerii i dolne dla piechoty. Aż do czasów I Wojny Światowej oświetlano je za pomocą lamp naftowych a przewidywano komunikowanie się ze światem w wypadku okrążenia za pomocą gołębi.

Ideą naczelną budowy takich fortów było założenie, że powstawały będą one w zasięgu chroniącej je artylerii twierdzy głównej a jednocześnie uniemożliwiały będą one podciągnięcie artylerii wroga na taką odległość by bezkarnie ostrzeliwać samą twierdzę. Rozwój techniki militarnej nastąpił jednak tak szybko, że straciły one właściwie swój strategiczny cel zanim nastąpiło ich ostateczne oddanie do użytku. Ostateczny cios zadało im wprowadzenie do działań wojennych lotnictwa umożliwiające bombardowanie z powietrza. Wszystkie obiekty posiadały pełne zespoły koszarowe, magazyny broni, warsztaty lazarety, ujęcia wody i fosy. Ostatecznie forty użytkowane były jako obozy jenieckie, szpitale, magazyny i nie odegrały żadnej roli militarnej w żadnej z wojen jakie przetoczyły się przez Europę.

Fort Sarbinowski - potężna podziemna budowla militarna w lesie przy drodze w kierunku na Szczecin. Położony 300 m od szosy z Kostrzyna do Dębna. Zbudowany w ciągu czterech lat (1883 – 87), co w owym czasie było sporym osiągnięciem. Elementy murowane wykonano z cegieł. Główne części fortu to otaczająca go sucha fosa, dolny wał piechoty, górny wał artylerii ze schronami pogotowia, koszary szyjowe, czołowe i środkowe. Centralną oś fortu stanowi droga kryta zw. poterną. Od niej odchodzą na bok podjazdy do wciągania dział na wał artylerii. Sucha fosa jest od strony przeciwstoku obudowana murem, na którym zawieszano siatki przeciwszturmowe. Do fortu prowadzi droga zw. drogą szyjową. Stan zachowania fortu można określić jako kiepski i dla osób nie znających jego budowy może stanowić duże niebezpieczeństwo, z uwagi na duże zniszczenia wewnętrzne.

Fort Gorgast - jedyny z kostrzyńskich fortów znajdujący się aktualnie na terenie Niemiec. Położony przy szosie B1 w odległości 8 km od centrum Kostrzyna. Zbudowany w latach 1883-1889. Od początku do końca (podobnie jak Fort Sarbinowo) wykonany jako kompletne dzieło. Różni się od pozostałych kostrzyńskich fortów tym m.in., że otacza go mokra fosa, zaś narożniki wykonano w formie bastionów. Posiada dwa wały: artylerii i piechoty. Jest najlepiej zachowanym z pozostałych, ponieważ był ciągle dozorowany i nie dopuszczono tam do dewastacji. Opiekę nad fortem sprawuje Stowarzyszenie „Fort Gorgast”, które pobiera opłatę za zwiedzanie (w euro).

Pozostałe forty zachowały się w bardzo złym stanie i ich zwiedzanie nie jest zalecane.

Inne ciekawe obiekty:

  • Stalag III C na osiedlu Drzewice - teren obozu przymusowej pracy oraz cmentarz poległych więźniów,
  • XIX-wieczny dwupoziomowy dworzec kolejowy o ciekawych rozwiązaniach zarówno architektonicznych jak i technicznych,
  • wybudowany w latach siedemdziesiątych kościół pw. Najświętszej Marii Panny - Matki Kościoła,
  • pochodzący z okresu międzywojennego pomnik poległych w I wojnie światowej - tzw. "Pomnik Lwa",
  • nieczynna już wieża ciśnień z 1903 roku znajdująca się w centrum miasta,
  • budynek przepompowni na Warnikach.

 

W okolicach Kostrzyna:

  • Górzyca - (11 km) była siedziba Biskupa Lubuskiego; kościół parafialny z X wieku; rezerwat przyrodniczo-archeologiczny "Pamięcin",
  • Słońsk - (12 km) ruiny zamku Zakonu Joanitów (1420-29); teren pierwszego obozu koncentracyjnego Europy; muzeum martyrologii; cmentarz ofiar obozu i więzienia, gotycki kościół (1474-1508, obecny wygląd z 1818 r.),
  • Dąbroszyn - (6 km) pałac barokowy z XVII wieku mający stać się siedzibą Euroregionu "PRO EUROPA VIADRINA"; kościół z pierwszej połowy XIX wieku z rzeźbami nagrobnymi, krypta rodzinna Schenningów, park,
  • Chwarszczany - (13 km) kaplica Zakonu Templariuszy z XIII - XIV wieku; dawna siedziba Komturii,
  • Gorgast (8 km, terytorium Niemiec) - fort będący częścią twierdzy kostrzyńskiej.

do góry

INNE ATRAKCJE

Kostrzyn to raj dla wędkarzy i grzybiarzy. W samym mieście lasy stanowią połowę powierzchni, a okolice miasta roją się od grzybów i jagód. Wędkarze mogą łowić ryby w Odrze, Warcie, Postomii i niezliczonej ilości kanałów pomiędzy nimi. Występują tu niemal wszystkie polskie gatunki ryb. Okolice sprzyjają również wypadom za miasto na grilla, piknik czy na kąpieliska. W lasach jest też mnóstwo zwierzyny i i nie brak doskonałych warunków do uprawiania łowiectwa.

Kierunek rozwoju turystyki wyznacza położenie Kostrzyna nad dwiema rzekami. Położenie wodne między Berlinem a Gorzowem Wlkp. stwarza możliwość organizowania rejsów białej floty z możliwością postoju w Kostrzynie. Do tego celu została wybudowana przystań dla statków pasażerskich. Granica na rzece stwarza możliwości transgranicznego wykorzystania jej pod względem turystyki wodnej.

do góry

NA WYCIECZKI

W okolicach miasta wytyczono i oznakowano 100 km szlaków rowerowych oraz wykonano tablice informacyjne o atrakcjach turystycznych i historycznych znajdujących się w okolicy.

Szlaki turystyczne przechodzące przez Kostrzyn:

  • Międzynarodowy szlak rowerowy R1, wiodacy od Lubniewic przez Sulęcin, Czarnów do Kostrzyna i dalej do Niemiec.
  • Rowerowy "Polsko-niemiecki szlak przyjaźni" wiodacy wzdłuż Odry przez Kostrzyn do Szczecina
  • Polsko-niemiecki szlak kulturowo-przyrodniczy "Zakonów rycerskich na Ziemi Lubuskiej". Kostrzyn n/O - Drzewice - Szumiłowo - Kaleńsko - Namyślin - Gudzisz - Chwarszczany - Dargomysl - Dębno - Witnica - Słońsk
  • Szlak pieszy (czerwony) im. St. Czarnieckiego Kostrzyn - Gorzów - Drawieński Park Narodowy i dalej do Szczecina

 

Śladami Zakonów Rycerskich wokół Kostrzyna

Ziemia Kostrzyńska terytorialnie i historycznie związana była w okresie średniowiecza z zakonami rycerskimi templariuszy i joannitów. Dlatego bogactwem historycznym okolic Kostrzyna są unikalne średniowieczne budowle sakralne, gospodarcze i militarne zwiazane z tymi zakonami. Szczególnš wartość mają obiekty w Słońsku, Chwarszczanach, Dargomyślu i Cychrach.

Pierwszym z zakonów, który się pojawił na Ziemi Kostrzyńskiej był zakon templariuszy. Powstał on w 1119 roku by bronić Ziemi świętej i pielgrzymów przed muzułmanami. Pierwotnie - "ubodzy rycerze Chrystusa" - z czasem dzięki licznym darom i nadaniom ziemskim stali się oni potęgą finansową średniowiecznej Europy. Na Ziemi Lubuskiej pojawili się templariusze z inicjatywy księcia piastowskiego Henryka Brodatego już w 1229 roku. Kolejne nadania ziemskie i przywileje dokonane przez księcia wielkopolskiego Władysława Odonica w 1232, księcia pomorskiego Barnima I w 1234 , komesa Włosta w 1241 sprawiły, że zakon stał się znaczšcym czynnikiem gospodarczym i politycznym tego regionu. Po przekazaniu Ziemi Lubuskiej (a wraz z nią Ziemi Kostrzyńskiej) przez księcia Bolesława Łysego margrabiom brandenburskim wybucha konflikt pomiędzy margrabiami Johanem I i Ottonem III a templariuszami. Zakończony zostaje on ugodą w 1261 roku i przekazaniem posiadłości templariuszy leżących przy szlaku handlowym wzdłuż Warty Kostrzyn - Gorzów margrabiom. Tytułem rekompensaty zakon otrzymał wówczas wsie Kaleńsko i Szumiłowo nad Odrą. W końcowych latach XIII wieku templariuszy oskarża o herezję król Francji Filip Piękny i wytacza im proces zakończony rozwiązaniem zakonu, konfiskatą dóbr i śmiercią na stosie wielu z braci. Posiadłości upadłego zakonu na Ziemi Lubuskiej przejmuje decyzją papieska w 1313 roku zakon joannitów.

do góry

PRZYDATNE INFO

Polsko-niemieckie Biuro Promocji Turystycznej
Urząd Miasta,
ul. Kopernika 1, 66-470 Kostrzyn nad Odrą
tel. / fax +48 95 727 81 23

Urząd Miasta
ul. Kopernika1, 66-470 Kostrzyn nad Odrą
tel. (0 95) 727 81 00

Punkt Informacji Turystycznej
Brama Berlińska, ul. Berlińska 1,
tel. 607 770 603

Punkt Informacji Turystycznej
Muzeum Przyrodnicze, ul. Dworcowa 7,
tel. 095 752 3673

Komenda Policji Kostrzyn 
ul. Jana Pawła II 64, 66-700 Kostrzyn n/O
tel. 095 721 04 00, dyżurny 095 721 04 11, 095 752 26 81 (alarmowy 997)

Pogotowie Ratunkowe
Ul. Narutowicza 6, 66-470 Kostrzyn n. Odrą
tel. 095 728 8370 (alarmowy 999)

Poczta Polska UP Kostrzyn 1
ul. Piastowska 5,
tel. 095 727 8437

do góry

Informacje zredagowane przez zespół ZWIEDZAJMY.PL na podstawie materiałów zgromadzonych na www.serwis.kostrzyn.pl – oficjalnej stronie Polsko-niemieckiego Biura Promocji Turystycznej.

 
WYZNACZ TRASĘ Z


 
galeria
|| podziękowania i patronaty || redakcja serwisu || regulamin serwisu || PLIKI COOKIES ||
 
 
©2008 zwiedzajmy.pl
copyright GRUPA 2G - wszystkie prawa zastrzezone